terug naar Linda-Maria Birbeck Linda-Maria Birbeck
zomer en herfst 2007

‘Persoonlijk denk ik dat je als documentair fotograaf niet altijd naar de andere kant van de wereld hoeft te reizen’, vindt Linda-Maria Birbeck. ‘Je buren kunnen een even belangrijk
verhaal te vertellen hebben.’

Birbeck volgde een opleiding nieuwe media in haar geboorteland Zweden en doorliep vervolgens de Utrechtse kunstacademie (HKU) waar zij zich ontwikkelde tot documentair fotograaf. In specifieke gemeenschappen en subculturen gaat zij op zoek naar mensen die maatschappelijk gezien niet het meest succesvol zijn. De kracht van haar werk is dat zij de ‘afwijkende’ levensstijl van de geportretteerden nooit uitvergroot of ‘te kijk’ zet. Zij fotografeert hen waardig en menselijk.
Het afgelopen jaar was er op verschillende plekken een bijzondere fotoserie van Birbeck te zien, genaamd Hot Wheels. Op het eerste gezicht lijken het autoreclames of glamourfoto’s: mooie jonge meisjes die poseren in Amerikaanse auto’s. Maar bij nadere inspectie van de portretten zie je de verveling in hun ogen. De meisjes blijken de vriendinnen of dochters van gewone Nederlandse mannen te zijn. Tijdens speciale meetings van deze bezitters van Amerikaanse auto’s zijn ze, als in reclames, als accessoire op de voor- of achterbank gezet. ‘Het intrigeerde me dat de meisjes steeds in de auto bleven zitten. Deze, vaak stoere, meiden gebruiken allerlei middelen om zichzelf nog stoerder voor te doen: make-up, tattoos enzovoort. Tegelijkertijd maakt de onderdanige positie als ‘ding’ in die auto’s hen klein en kwetsbaar. Die spanning heb ik geprobeerd te vangen.’ De oneliners onder foto’s zoals: ‘I giggle and give the boys the impression that I like it, but I don’t’ - maken het ongemak van de meisjes extra voelbaar.

Stilstaan
Misschien komt het, omdat zij zelf in een achterstandsmilieu opgroeide, waar ze al jong voor zichzelf moest zorgen. Misschien doordat zij tien jaar geleden haar geboorteland verliet om over de wereld te zwerven en zich nu overal snel thuisvoelt. Feit is dat zij zeer dicht bij de mensen komt die zij fotografeert. Ze hoopt met haar foto’s een sociaal bewustzijn bij de kijkers te raken, ze te laten ‘stilstaan en nadenken’.
Het meest intieme contact met haar onderwerp had ze in de serie Bijou Angel. Gedurende twee jaar volgde ze het jonge verslaafde stel Mat en Anne. Twee jaar waarin zeer veel in hun leven gebeurde, van de ongeplande geboorte van hun oudste dochter, het dakloos raken en het vinden van een nieuwe eigen plek tot de dramatische doodgeboorte van hun tweede dochter: Bijou Angel. Niet het drama zelf maakt de serie zo aangrijpend, maar vooral de manier waarop Birbeck de gebeurtenissen niet op de voorgrond plaatst, maar en passant laat zien als in een ‘gewoon’ gezinsleven. De hoofdrol in de serie is weggelegd voor de innige liefde tussen het jonge stel. Linda-Maria Birbeck heeft vaak die momenten weten te vatten, waarin Mat en Anne geheel in elkaar opgaan en de wereld om hen heen, inclusief hun zorgen, voor even naar de achtergrond lijkt te verdwijnen.

Straatfotograaf
In Overvecht kon Birbeck met haar verschillende fascinaties: subculturen, familieverbanden, mensen in relatie tot hun omgeving vele kanten op. Als een rechtgeaarde straatfotograaf begon zij met door de wijk ronddwalen, kijken en contacten leggen, in afwachting van ‘het’ onderwerp dat meer was dan alleen een registratie van bewoners in een wijk.
Ze raakte er gefascineerd door de hiphop cultuur, een trend die jongeren in achterstandswijken over de hele wereld, via tv en internet, verbindt. Op de tiende etage van een flat aan de Kasaidreef wonen en werken Pax, Reazun en Kyteman: drie jonge hiphoppers die ze een tijd heeft gevolgd met haar camera. Dit resulteerde in een slideshow met muziek van de rappers die dit jaar al op verschillende plaatsen te zien was.
Het maakte nieuwsgierig naar andere subculturen. Zomer 2008 ging ze opnieuw de wijk in om een serie portretten te maken van de vaste bewoners in relatie tot verschillende tijdelijke bewoners van Overvecht. Birbeck verwerkte haar verschillende reportages voor de eindpresentatie in drie korte multimediapresentaties met geluid.